Transparantie

Zicht op watertekorten

Wat is de kans op watertekort, nu en in de toekomst? En op welke plaatsen? Waterbeschikbaarheid geeft inzicht in de kans op zoetwatertekorten in een gebied, zowel in normale als in droge situaties.  Het gaat hierbij om de hoeveelheid oppervlakte- en grondwater en – waar van toepassing – om de waterkwaliteit. Op deze pagina vindt u informatie over Wabes, de Knelpuntenanalyse en Hotspotanalyse, Deltascenario's en de Economische analyse. Regionale en landelijke afspraken maken duidelijk wat de verantwoordelijkheden en inspanningen van de overheid zijn, en wat de verantwoordelijkheden en restrisico’s zijn voor de gebruiker.

Inzicht voor gebruikerswoonboten droog

Hiermee krijgen de gebruikers inzicht in de kans op watertekorten. Ze kunnen zich daar dan op voorbereiden, bijvoorbeeld door extra waterberging of innovaties in het bedrijf in te voeren. Afhankelijk van de ernst en frequentie van mogelijke schade kunnen sommige gebruikers en ook voor kiezen de (incidentele) schade te accepteren.

Overzicht van alle onderzoeken in het kader van het Deltaprogramma Zoetwater

Wabes voor inzicht in kans op watertekorten

Het modelinstrument Wabes levert informatie over een kleine 150 plaatsen in het hoofdwatersysteem die van belang zijn voor achterliggende watersystemen of grote gebruikers. Wabes berekent de kans waarmee een bepaald debiet, waterstand, temperatuur of chlorideconcentratie te verwachten. Wabes brengt dit in beeld voor de huidige situatie en voor verschillende scenario’s. Gebruikers kunnen uit deze informatie afleiden hoe vaak of hoe lang een van de parameters te laag of te hoog kan worden voor hun specifieke vraag. De informatie kan onderbouwing zijn voor gebruikers en waterbeheerders bij:

  • het afwegen van investeringen;
  • het inrichten en/of optimaliseren van watersysteem en ruimtelijke ontwikkelingen.

Wabes maakt gebruik van de meest recente WLO en KNMI-klimaatscenario’s (de Delta-scenario’s). Daarbij baseert Wabes zich op langjarige meetreeksen. Meer informatie en gegevens per punt: www.wabes.nl.

Later wordt informatie toegevoegd over de kans op watertekorten bij uitvoering van het voorkeurspakket maatregelen.

droge sloot

Knelpuntenanalyse

De Knelpuntenanalyse 2.0 (KPA) is een onderzoek naar knelpunten tussen vraag naar en aanbod van zoet water, nu en in de toekomst. Begin 2019 is een eerste, voorlopige rapportage uitgebracht. Hierbij is voor 5 regio's geanalyseerd hoe watervraag en -tekort zich in de toekomst kunnen ontwikkelen onder invloed van klimaatveranderingen en sociaaleconomische ontwikkelingen. Er is gekeken naar:

  • oppervlaktewatertekorten voor beregening, doorspoeling en peilbeheer;
  • beregening uit grondwater en grondwaterstanden;
  • verdampingstekorten;
  • rivierafvoer;
  • waterkwaliteit.

De analyse laat zien dat de kans op droogte in 2050 gaat toenemen bij sterke klimaatverandering en ongeveer gelijk blijft bij matige klimaatverandering. De watertekorten zijn het grootst in de regio Hoge Zandgronden gevolgd door het IJsselmeergebied. De zoetwaterbuffer in het IJsselmeer bijvoorbeeld zal bij sterke klimaatverandering gemiddeld eens in de 20 jaar volledig moeten worden ingezet, en de Klimaatbestendige Wateraanvoer (KWA) wordt in de toekomst (2050) gemiddeld eens in de 10 jaar ingezet (bij matige klimaatverandering) tot bijna jaarlijks (bij sterke klimaatverandering). 
Ook de knelpunten door verzilting zullen naar verwachting toenemen.

Download Knelpuntenanalyse 2.0

De eerste versie is in  2019 aangevuld  met een analyse voor zichtjaar 2100 en de klimaatvariant Parijs.

Download aanvullend rapport Klimaatvariant Parijs en Zichtjaar 2100

Ook de ervaringen van het droge jaar 2018 worden in de analyses betrokken.

Rapport Beleidstafel Droogte

Hotspots

Onderdeel van de Knelpuntenanalyse is het in beeld brengen van hotspots, gebieden waar zoetwaterknelpunten worden verwacht waar een keus nodig is in de waterverdeling of -voorziening. Het gaat om de volgende hotspots: Midden-rivieren, Noordzeekanaal/Amsterdam-Rijnkanaal, Rijn-Maasmonding, IJsselmeer, Twentekanalen, Maas en Hoge Zandgronden/grondwater.

Download rapport Analyse Hotspots

Hotspots 2

4 Deltascenario's

Wabes geeft op dit moment informatie over watertekorten bij de huidige omstandigheden en de situatie in 2050 bij de 4 Deltascenario’s: Rust, Druk (beide met matige klimaatverandering), Warm en Stoom (bij sterkere klimaatverandering). Rust en Warm gaan uit van een matige economische ontwikkeling, Druk en Stoom van een sterke economische ontwikkeling.

Deltascenario's

Economische analyse Zoetwater

Ter voorbereiding van de nieuwe deltabeslissing zoetwater in 2021 en de maatregelen voor de periode 2022-2027 laat het Deltaprogramma Zoetwater een MKBA (Maatschappelijke Kosten- en Baten Analyse) opstellen.

De MKBA brengt economische effecten in beeld voor:

  1. De referentie 2017, het zichtjaar 2050 voor de Deltascenario’s Stoom, Warm, Rust, Druk en Parijs en 2100 voor de Deltascenario’s Stoom, Warm, Rust, Druk;
  2. De gebruiksfuncties landbouw, scheepvaart, drinkwater, industrie en natuur.

De eerste versie gaat nog niet in op de effecten van mogelijke maatregelen. Dit gebeurt in de volgende fase (2020).

Download tussenrapportage

Regionale knelpuntenanalyses

Ook in de 6 zoetwaterregio's worden knelpuntenanalyses opgesteld. Zodra deze regionale knelpuntenanalyses beschikbaar zijn zal er op deze site meer informatie worden geplaatst, inclusief link naar een download.